“Hantidharka Guud, Wax kasta oo uu Qaban lahaaba waa nin ka Baqaya Warqada Buluuga ah” Maxamuud Raage Ibraahim-Agaasimihii Is Casilay ee Wasaaradda Khaarijiga

“Madaxweyne Axmed, Taariikhdaba dib uma Eego, Buugiisana  Kuma Jirto In Abaalka la Gudo.Wuxuu Dadka ugu Necebyahay kuwa waqtiga Adag kala soo dabaashay”-

London- (Hubaal)- Agaasimihii hore ee Wasaaradda Arrimaha dibbeda iyo Xidhiidhhka Caalamiga ah ee Somaliland Maxamuud Raage Ibraahin  ayaa sheegay in Xukuumadda Madaxweyne Siilaanyo bilowday habdhaqan la mid ah kii taliskii Maxamed Siyaad, isla markaana ciddii ka hor timaada Baro-bogaandaheeda ay car juuq dheh ugu hanjabto, isla markaana ciidamada amaanka u adeegsato Siyaasiyiinta ka fallaagooba.

Maxamuud Raage, oo farriin qoraal ah kasoo diray magaalada magaalada London oo uu  haatan ku sugan yahay, waxa uu ka hadlay baadhista hanti dhawrka guud ka wado wasaaradda warfaafinta oo uu sheegay inaanu u madax banaanayn hawlihiisa, kana baqo qabo in runtu galaafato xilkiisa haddii uu runta sheego.

Sidoo kale waxa uu qoraalkiisa ku xusay Xoghayihii Maalliyadda ee Xisbiga KULMIYE waqtigii uu mucaaridka ahaa Maxamed Cabdi Iskeerse oo uu sheegay in uu geed dheer iyo mid gaabanba u koray sidii Md. Siilaanyo Kurisga u fuuli lahaa, balse Abaal looga dhigay in  Duqu  ka tirtiro buugiisa xusuus qorka.

Amuurahaas iyo kuwo kale oo badan ayaa Maxamuud Raage Ibraahin kaga hadlay Qoraal dheer oo uu u qaybiyay warbaahinta xalay, waxana qoraalkiisu u dhignaa sidan: “Salaanta islaamka ka dib,  Ma jecli in aan arrimihii aan hore uga hadlay dib ugu noqdo, waayo xiiso badan ma laha, waxaa dhammaantiin aad ka markhaati kacaysaan Wasiirro iyo shaqaalle isku riix-riixaya musuq baahay, Waxaan ka dheehanayey maalmahan danbe Hantidharka Guud oo dhex miranaya Wasaarado , runtii ninkaasi wax kasta oo uu qaban lahaaba, waa nin ka baqdin qaba warqada Buluuga ah ee sida daadka uga soo burqata Madaxtooyada Qaranka Somaliland, Taasoo runtii ku noqotay Murug aad u weyn Madaxda Reer Somaliland, Waxaan maalin la kulmay Wasiiradii Xilka laga qaaday mid ka mid ah , Waxaan ku idhi Wasiir Hebelow iska Samir waan ogahay oo waxba maad dhimine, Inta uu qoslay ayuu waxa uu igu yidhi (Agaasime Maxamuud Warqadan waxa aan haystay 8 bilood ka hor , waayo maalin walba dhalinyaro ayaa ii sheegi jirtay in wiigan soo Socda Lay eryayo. Runtii arinkaa aad baan uga damqaday waxaan ku sameeyey Baadhid , Runtii arinkaasi waxa uu ahaa xaqiiq.).

Dawladda maanta jirtaa kama duwana tii Sideedtameeyadii (1980) ka jirtay Villa Soomaaliya. Haddaad i is tidhaahdo inyar wax toosi , waxa uun jawaabta ugu badan noqon waa lagu xidhayaa, bal rag xigmad kama dhamaatee Ciiddanka Qaranka/Booliska Somaliland,  Ma waxaa loo sameeyey ninkii Dalka Denbi ka gala, mise Siyaasiyiinta in loogu Cago-jugleeyo ayaa loo sameeyay?. Taas waxan kaga jawaabi karaa uun gabaygii Caanka ahaa ee Gudgude ee Hadraawi tiriyey 1990-kii:

 

“Marna waa calool garac siddiyo, xaal ku soo gala’e
Kol haddaanay maankaaga gadin, talana kaa geynin
Gurracnaanta qiil lagu saxoo, loo gudbaa jira’e
Gudboonaantu way daalisaa, ruuxa meel gurane
Nin hadduu go’aankiyo sharciga, gawrac ugu jiido
Hadba goondhabaaliyo hadduu, Gooddi-furan keeno
Gacalnimo hal loo yidhi hadduu, gubasho sii beero
Guudaan haddii uu ku liqo, ereyga geedeysan
Runta wuxu u guul-guulayaa, way gun-dheer tahaye
Goldaloolo qudha maaha iyo, goonnidaa taliye
Gedaan loo filayn baa jirtiyo, Geel-la-daaq kale’e
Hadba geed-is-maris baa u hadha, guul dad leeyahaye
Miyaan Geeddi-Baabbow arladu, gelina waayeynin.
Gole miiggan, geed sheegan iyo, garangar muunaysan,
Gudban iyo cod laba geesa iyo, guurti kala soorta,
Garnaqsiga mudducigoo tashiga, gooni uga showrey.”

 

Haddaba, Haddaan dib u jeedaaliyo waayihii KULMIYE,  Waxaa Qalbigiina dib u xasuusaneysaan Maxamed Iskeerso, ninkii guryihiisa Xaraashay, ninkii kabuhu kaga idlaadeen safar iyo in uu magaalada Hargeysa caruurta shiriyo, Waxa aan xasuustaa Habeen Xaflad Dhalinyaro qabsatay oo uu Kaadh Martiqaad (Invitation) ii dhiibay, waxa uu taagnaa Hotel Imperial hortiisa. Waxa inoogu danbeysay markii KULMIYE Guulaystay, diba laysma weydiin, Bukaan jiif ayuu ahaa markii warkiisa iigu danbeysay, Rabbow Caafimaad sii waa Ramadaan’e, Gudoomiye Maxamed Kaahin baa la cararay oo dalka ka dhoofiyey, Madaxweyne Axmed Maxamed, ma Yaqaannaa Ninkaas?, Maya, Maya, Maya, Taariikhdaba dib ba uma eego, Buugaagtiisa kuma jirto kelmada Abaalka in la gudo. Waxaanba is idhaahdaa waxa uu dadka ugu neceb yahay kuwa waqtiga adag kala soo dabaasha, Yaabay!!!!!!!!.

Hadda ma foga Maalintii Hotel Mansoor Xaflada aynu ugu qabanay Dr. Maxamed Cabdi Gaboose, kelmaddii uu yidhi waxa ay ahayd:  Axmedoow (Madaxweyne Siilaanyo),  horaa lagaaga hiiliyey’e Maanta ku seexo dib lagaaga hiilin maayo, Maalintaa Gaboose waxa uu ahaa nin Reer Kulmiye Amaanaan oo ay jecel yihiin, waxa uu ahaa Guddoomiyihii Gobollada Bari, in badan baan wada Safarnay,  Shaqo Xisbi iyo Mid Qaran waan la wadaagay , Waa nin karameed Ballanta oofiya haddii lala Ballamo. Waar Raggoow Taariikhda dadkaa ka markhaati kacaya ee Rabbi halaga Dhawrsado, Qabyaalad sharaf ma leh.

Adiguba ka taliyoo haddii aniga oo kusoo dhaweynaya, ku karaamaynaya , kuu aqaan Hogaan iyo Abti, oo aan dhabarka beelo oo gaadhi ila rogmado, markii rabbi iga kiciyey ee aad guulaysatay, Maxaad iga yeeli lahayd, ma waxaad igu odhan lahayd waxa uu doonayo ayuu iga waayey, Tan xagee garteeda lagu qaadayaa? Allow na sama bixi waa na sidataaye.

Illayn loo dhamaan maayee raga qaarkii haba dhaxalaan tacabka rag u soo dhintay, nasiibkuba waa wax jira’e, laakiin ayaan daro waxaad moodaa in ay license ay u qaateen si ay xoolaha qaranka iyo umada reer Somaliland ugu dhici lahaayeen qalin,  Runtii Wasiiradeenu ha ogaadan in RABBI arsaaqada, iyo sharaftaba bixiyo iyo in Cadaalad Darro, Musuq, iyo umadda loo dulmiyaa aanay marnaba sharaf noqonayn, Xoolaha maanta loo qaatay qalinka ee la dhacayo, sidaan hore u sheegay waxaa iska leh oo ay tahay cashuurtii islaamaha Hilibka , Sigaarka iyo qaadka Shaarica ku iibiya, Waxa ay u bixiyeen in Dalka lagu difaaco, Dadkooda loogu sameeyo Adeeg Guud, sida iskuulo, Goobo Caafimaad, Wadooyin iyo wixii la halmaala.

Waxaan kusoo afmeeraya Gurta inta aad joogtaan , Somaliland waa il biyo leh oo gudhi mayso , Ragna dabadiin waa u soo kacayaa, Waxay yididiilo I gashaa marka aan arko Kumaankun hablo iyo wiilal ah oo Jaamcadaha Dalka u kala foofaya, Kuwaas Allow ka badbaadi Cudurkan galay rag ka mid ah madaxdeena ee ku dhacaya marka ay kursiga Fadhiistaan, ka horna ay ka badqabaan.
Waxaan idinku dardaarayaa inaydaab Ninna Xaq-darro  ku taageerin, Dalkana inoo dhawra oo yaan marnaba Sharciga Gacanta lagu qaadan, nimankani mudday leeyihiin oo xaga Rabbi baa laga qoray, laakiin Runta aynu sheegno ninkay dhibtow yeelkadaa.

Waxaan ka cudur daaranayaa in ay dawlada ku jiraan rag/dumar badan oo qiimo badan oo aanu wanaag ku tuhmayno, laakiin ma awoodaan in ay wax ka qabtaan arrimaha ay ummadda reer Somaliland ka muujiyeen dareenkooda oo ah Musuqmaasuq baahay, Cadaalad Darro, Dulmi, Caga-juglayn, cabudhin iyo hoggaan xumo sadhaysay Maamulka maanta jira.” Sidaa ayuu Qoraalkiisa ku soo gebogabeeyay agaasimihii hore ee Wasaaradda Arrimaha dibeda iyo xidhiidhka caalamiga ah Maxamuud Raage Ibraahim.

Advertisements

U dhaaf Halcelis

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Beddel )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Beddel )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Beddel )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Beddel )

Connecting to %s